Ouderreis Stanislascollege Delft
 

Alexander, geluk of kwaliteit?

Alexander als vredestichter

Omdat deze tekst in Pella niet was gelezen, leest Gert een tekst over Alexander de Grote pas voor in Dion. Alexander bracht in Dion offers aan Zeus voor zijn vertrek naar Azië.

6. De veel geroemde staatsleer van Zeno, de grondlegger van de Stoa, komt op één enkel principe neer, namelijk dat wij niet allemaal in aparte staten en naties moeten leven met eigen rechtsregels voor iedere groep, maar dat wij alle mensen als landgenoten en medeburgers moeten beschouwen. Zoals wanneer een grazende kudde op een gemeenschappelijke weide naar voedsel zoekt, zo zouden ook alle mensen één leven en één wereld moeten delen. Dat heeft Zeno opgeschreven om zijn idee of droom van een filosofische wereldorde vorm te geven. Maar Alexander voegde de daad bij het woord. Aristoteles had hem geadviseerd zich tegenover de Grieken als leider en tegenover de buitenlanders als despoot op te stellen. Maar hij weigerde juist de ene groep als vrienden en verwanten te verzorgen en de andere als dieren of planten te behandelen. Op die manier zou hij zijn regering met talrijke oorlogen, verbanningen en smeulende opstanden hebben overladen.
Hij meende juist, dat hij van godswege als gemeenschappelijk bestuurder en stichter van vrede onder alle mensen op aarde was gekomen. Daarom heeft hij iedereen die hij niet met woorden kon verenigen met wapens overmeesterd en alle mensen, waar dan ook, in één staat verenigd en de levens, karakters, huwelijken en culturen als in één grote liefdesbeker door elkaar gemengd. Hij droeg alle mensen op de hele bewoonde wereld als hun vaderland, zijn leger als hun burcht en bescherming, alle goede mensen als hun verwanten en alleen de criminelen als buitenlanders te beschouwen……

7. Toen de Korinthiër Demaretos, een van de naaste vrienden van Filippos, Alexander in Souza had gezien, barstte hij in vreugdetranen uit. Hij zei, dat de Grieken die voordien gestorven waren, een grote vreugde gemist hadden, omdat ze Alexander niet op de troon van Dareios hadden zien zitten.
Ik benijd de toeschouwers van toen absoluut niet om dat schouwspel, want dat was niet meer dan het werk van het Toeval en is ook aan andere koningen overkomen. Nee, ik denk, dat ik graag die prachtige, plechtige huwelijksvoltrekking had willen meemaken, toen hij 100 Perzische bruiden en 100 Macedonische en Griekse bruidegoms in een tent met een gouden dak aan een gemeenschappelijke tafel en haardvuur verzameld had. Hij zelf hief als eerste met een krans op het hoofd het bruiloftslied aan. Als bruidegom van een van de meisjes, als huwelijksbemiddelaar van hen allen, als vader en als ambtenaar van de burgerlijke stand verbond hij hen paarsgewijze in de echt. Dan zou ik graag gezegd hebben: „Ach Xerxes, jij domme barbaar, die voor niets zo veel energie hebt verspild aan het bouwen van een brug over de Hellespont, zó binden verstandige koningen Azië aan Europa vast: niet met balken of vlotten, nee, door de volkeren met banden van wettige liefde, reine huwelijken en gezamenlijke kinderen aaneen te smeden.”

Hoofd van Alexander de Grote, in het Archeologisch Museum van Thessaloniki (2e eeuw)

8. Met het oog op deze wereldorde nam Alexander niet de Medische kledij over, maar de Perzische, omdat die veel goedkoper was dan de Medische. En omdat hij een afkeer had van de theatrale en extravagante kanten van de barbaarse mode zoals tiara, kaftan en pofbroek, droeg hij een soort stola van een gecombineerde Perzische en Medische snit, zoals Eratosthenes heeft vermeld. Want als filosoof stond hij er weliswaar onverschillig tegenover, maar als gemeenschappelijke leider en als koning met oog voor zijn onderdanen wilde hij door respect voor hun kleding de sympathie van de veroverde volkeren winnen met de bedoeling dat zij de Macedoniërs steeds als heersers zouden waarderen in plaats van hen als vijanden te haten…..
Hij wilde alles op aarde onder één structuur en één staatsvorm brengen, alle mensen tot één volk verklaren, en daarom kleedde hij zich zo. En als de godheid, die Alexanders ziel hier naar beneden gestuurd had, hem niet zo snel weer teruggeroepen had, dan zouden alle mensen nu onder één grondwet leven en opkijken naar één rechtssysteem als naar een gemeenschappelijke bron van licht. Nu is een deel van de aarde zonder zonlicht gebleven: dat deel, dat Alexander niet heeft leren kennen.

9. In de eerste plaats laat de opzet van de veldtocht de man dus als filosoof naar voren komen, omdat hij geen luxe of rijkdom voor zichzelf, maar eendracht, vrede en sociaal gedrag van de mensen onderling wenste te bereiken.

Plutarchus Moralia 329B -330E: Alexander: geluk of kwaliteit

 
teksten/alexander_geluk_of_kwaliteit.txt · Laatst gewijzigd: 2007/08/19 18:50 door luc
 
Recent changes RSS feed Creative Commons License Donate Powered by PHP Valid XHTML 1.0 Valid CSS Driven by DokuWiki